منطقه رقابیه بخشی از ارتفاعات میشداغ در خوزستان و از خطوط مقدم جبهه در جنگ تحمیلی بود.

رقابیه نام تپه و تنگه‌ای است که بخشی از ارتفاعات میشداغ را در بر می‌گیرد و در 30 کیلومتری جنوب‌ غربی شهر شوش، در مسیر جاده عبدالخان به عین‌خوش واقع شده است. در آغاز جنگ تحمیلی، دشمن با استقرار در این منطقه راهبردی، تسلط قابل توجهی بر منطقه پیدا کرده بود.⁠[1]

در آبان‌ 1359، ارتش عراق با یک حمله از تنگه رقابیه عبور کرد و تا 10 کیلومتری رودخانه کرخه پیشروی نمود، اما با رسیدن به روستای شیخ شایع، در جنوب جبهه شوش، به دلیل حضور نیروهای ارتش ایران از جمله تیپ 2 زرهی لشکر 16 قزوین، پشتیبانی مؤثر هوانیروز و همچنین رملی و صعب‌العبور بودن منطقه، متوقف شد.⁠[2]

در ادامه جنگ، ارتش عراق به‌ دلیل دشواری عبور از بیابان‌های منطقه و نیاز به استفاده گسترده از نیرو، منطقه رقابیه را رها کرد و از آن خارج شد. با این حال، از شهر شوش تا منطقه عبدالی همواره احتمال نفوذ دشمن از طریق بیابان و تهدید جاده راهبردی اندیمشک - اهواز وجود داشت، چرا که در این ناحیه نیروهای ایران مستقر نبودند. برخورد یک یگان گشتی بزرگ ارتش عراق با حدود 400 نفر که در 4 اسفند 1359 با انجام عملیات هلی‌برن نزدیک عبدالخان پیاده شده بودند، با یک گروهان از تیپ 55 هوابرد ارتش ایران، نشان داد که این منطقه حساس و آسیب‌پذیر است. بر همین اساس، به منظور عقب راندن دشمن و بستن راه نفوذ آنان، عملیات رقابیه در 25 اسفند 1359 اجرا شد.⁠[3]

در اسفند 1359، مسئولیت منطقه رقابیه و میشداغ از لشکر 21 حمزه گرفته شده و به تیپ 2 زنجان از لشکر 16 زرهی واگذار شد. تیپ 2 زنجان علاوه بر مأموریت دفاع از منطقه رقابیه و میشداغ، مسئولیت تأمین امنیت پل عبدالخان را نیز بر عهده گرفت. همچنین، گروهان هوابرد و گردان توپخانه‌ ارتش، نیروهای سپاه پاسداران و بسیج که در منطقه حضور داشتند، تحت فرماندهی تیپ 2 زنجان قرار گرفتند.⁠[4]

تیپ 2 زرهی، در 25 اسفند 1359 به منظور تصرف مناطق رقابیه و دوسلک، نابودی نیروهای دشمن و قطع ارتباطات آن‌ها در شرق میشداغ و منطقه شوش، به مواضع ارتش عراق حمله کرد. قرار بود در این عملیات، گردان 247 سوار زرهی لشکر 21 و نیروهای دیگری از این لشکر، از تیپ 2 پشتیبانی کنند. تیپ 2 با سازماندهی گروه رزمی 114 در جناح راست، گروه رزمی 125 در جناح چپ و گروه رزمی 251 تانک در حالت احتیاط، عملیات را آغاز کرد و ضمن وارد آوردن تلفات و خساراتی به دشمن، پیشروی دشمن در شرق رودخانه کرخه را متوقف نمود و دشمن را به تدریج عقب راند. در نهایت نیز، نیروهای تیپ 2 در جنوب تپه‌های ابوصلیبی‌ خات و رقابیه مستقر شدند⁠[5] و توانستند پیشروی احتمالی دشمن را در غرب رودخانه کرخه متوقف کنند.⁠[6]

منطقه رقابیه در عملیات فتح‌المبین (1361) نیز صحنه نبرد بود.⁠[7]

اواخر زمستان 1360، نیروهای نظامی ایران آماده می‌شدند تا به دشمن حمله کنند اما عراق که از عملیات با خبر شده بود، در 28 اسفند 1360 در دو محور شهر شوش و تنگه رقابیه، حمله کرد که البته با مقاومت نیروهای ایران متوقف شد.⁠[8] در ادامه، عملیات فتح‌المبین در 2 فروردین 1361 آغاز شد و تنگه⁠[9] و کوه رقابیه در چهارم فروردین 1361 به تصرف ایران درآمد.⁠[10]

در جریان تصرف رقابیه، تیپ 96 ارتش عراق منهدم شد و فرمانده آن به اسارت درآمد؛⁠[11] 20 عراده توپ دشمن نیز که در شمال تپه 167 رها شده بودند، سالم به غنیمت گرفته شد.⁠[12]

به پاسداشت مقاومت رزمندگان در عملیات «رقابیه»، کتاب «تقویم دفاع مقدس نزاجا»، «بر فراز رقابیه» نام‌گذاری شده است.⁠[13] کتاب «نبرد در رقابیه» از انتشارات «پلاک عشق» نیز از جمله آثار مربوط به رقابیه است.⁠[14]