پنج‌شنبه 18 دی 1359؛ صدوهشتمین روز جنگ

با آغاز روشنایی روز، نیروهای دشمن مجدداً حمله خود را در منطقه عملیاتی نصر (خوزستان) آغاز کردند. با همه تلاشی که تیپ 3 لشکر 16 زرهی قزوین (ارتش) به کار برد، روستای قیصریه ساعت 08:00 به اشغال دشمن درآمد.⁠[1] نیروهای عراقی سپس به کرخه‌کور نزدیک شدند⁠[2] و با ادامه حمله دشمن، تیپ‌های لشکر 16 زرهی به شمال کرخه‌کور عقب‌نشینی کردند و در مواضع پدافندی در جنوب جاده حمیدیه - سوسنگرد مستقر شدند. به این ترتیب بعد از 4 روز نبرد، وضعیت منطقه حمیدیه - سوسنگرد به شرایط قبل از آغاز نبرد برگشت و این لشکر با تحمل تلفاتی مجبور به عقب‌نشینی به مواضع پدافندی قبل، شد.⁠[3] در درگیرهای جبهه‌های هویزه-کرخه‌کور- فارسیاب - سوسنگرد- نورد و جلالیه، 189 نفر از نیروهای ایران مجروح شدند.⁠[4]

نیروهای تحت امر ستاد اروند در محور ماهشهر - آبادان (خوزستان)، یک نفربر زرهی، یک غلتک جاده‌سازی، 3 سنگر خمپاره‌انداز، یک سنگر توپ ضد هوایی و 6 سنگر انفرادی عراق را منهدم کردند و 8 نفر از نیروهای دشمن کشته شدند.⁠[5]

آتشبارهای نیروی دریایی ارتش ایران در محور آبادان-ماهشهر، 3 سنگر خمپاره‌انداز با نفرات و 2 سنگر ضد هوایی عراق را منهدم کردند.⁠[6]

نیروهای ایران در جاده ماهشهر - آبادان (خوزستان)، 4 تانک، 6 خودرو، یک توپ ضد هوایی و 14 سنگر ارتش عراق را منهدم کردند و 48 نفر از نیروهای دشمن کشته شدند.⁠[7]

توپخانه عراق آبادان را زیر آتش گرفت. 2 خانه مسکونی و یک مغازه طعمه حریق شد که به وسیله مأمورین، آتش مهار شد.⁠[8] طی 24 ساعت گذشته در این شهر 22 نفر نیز مجروح شدند.⁠[9]

دزفول ساعت 10:35 زیر آتش توپخانه دشمن قرار گرفت. 5 خانه مسکونی ویران و به چند خانه خساراتی وارد شد؛ 2 غیر نظامی شهید و 6 نفر مجروح شدند.⁠[10]

با آتش توپخانه و موشک‌های کاتیوشای ارتش ایران در میدان تیر محور جاده‌های آبادان - اهواز و آبادان - ماهشهر و حوالی روستای مارد (خوزستان)، 3 تانک، 2 انبار مهمات، 2 سنگر محل استقرار تیربارهای کالیبر 75، یک خودرو و تعدادی سنگرهای گروهی و انفرادی ارتش عراق منهدم شد و عده‌ای از نیروهای عراق کشته شدند.⁠[11]

با آتش توپخانه نیروی زمینی ارتش ایران در منطقه اهواز، محل استقرار سکوی پرتاب موشک عراق منهدم شد و 2 کامیون حامل مهمات موشک آتش گرفت.⁠[12]

یک واحد از نیروهای سپاه پاسداران در منطقه حمیدیه (خوزستان) با نیروهای عراقی درگیر شدند و به 10 تانک و 2 خودرو مهمات و 4 نفربر دشمن خسارت وارد کردند و به علت اتمام مهمات عقب‌نشینی کردند. 11 نفر از پاسداران در این عملیات شهید و عده‌ای نیز مجروح شدند.⁠[13]

نیروهای عراق در جبهه کرخه (خوزستان) مواضع ایران را زیر آتش گرفتند. 2 غیر نظامی شهید و یک نفر مجروح شد.⁠[14]

با آتش آتشبارهای نیروهای خودی در منطقه دزفول، حملات دشمن دفع شد و 5 تانک و یک خودروی عراق خسارت دید؛ 23 نفر از افراد دشمن کشته و 100 نفر مجروح شدند.⁠[15]

با اجرای آتش توپخانه عراق در منطقه سومار (کرمانشاه)، یک نفر از نیروهای ارتش شهید و یک نفر مجروح شد.⁠[16]

نیروهای ایران در یک رشته عملیات چریکی در جبهه ایلام با نفوذ به پشت جبهه دشمن و مین‌گذاری، یک تانک و یک خودرو دشمن را منهدم کردند و 22 نفر را کشتند. این گروه حین بازگشت یک جیپ مخابراتی عراق را نیز منهدم کردند.⁠[17]

نیروهای خودی ارتفاعات چغالوند در منطقه گیلان‌ غرب (کرمانشاه) را تأمین و تحکیم کردند و نیروهای عراق از این منطقه عقب‌نشینی نمودند؛ یک نفر از افراد دشمن اسیر شد. همچنین ساعت 14:00، یک افسر و یک سرباز از گروه 103 رزمی لشکر 81 زرهی کرمانشاه (ارتش) که برای گشت‌زنی به منطقه رفته بودند توسط دشمن اسیر شدند.⁠[18]

نیروهای لشکر 81 زرهی کرمانشاه به مواضع ارتش عراق در منطقه گیلان‌ غرب (کرمانشاه) حمله کردند. 4 تانک، 7 خودرو،‌2 نفربر، 2 کانکس و یک چادر مهمات دشمن آسیب دید و 200 نفر از افراد ارتش عراق کشته یا مجروح شدند. با آتش توپخانه ایران، یک موضع توپخانه دشمن نیز خاموش و مهمات آن منهدم شد.⁠[19]

گردان 110 لشکر 77 پیاده خراسان (ارتش) از طرف ارتفاعات برآفتاب در منطقه گیلان ‌غرب تا نزدیکی تنگ‌ حاجیان پیشروی کرد. یک تانک و یک نفربر بی، ام، پی ایران آسیب دید و 5 نفر شهید و 18 نفر مجروح شدند.⁠[20]

ارتفاعات حاجی‌لان مریوان (کردستان) توسط نیروهای ارتش ایران آزاد شد.⁠[21]

 با اجرای آتش توپخانه خودی، نیروهای عراق از ارتفاعات قوچ‌سلطان (کردستان) عقب‌نشینی و منطقه را مین‌گذاری کردند.⁠[22]

نیروهای خودی تعدادی از روستا‌های بین سنندج و کامیاران (کردستان) را از ضدانقلاب پاک‌سازی کردند. 4 نفر از ضدانقلاب کشته شدند؛ 2 خودروی سیمرغ حامل دارو و تعدادی خودرو و وسایل نیز از ضدانقلاب به دست آمد.⁠[23]

ضدانقلاب ساعت 11:00 به پاسگاه صلوات‌آباد در محور سنندج - قروه (کردستان) حمله کرد که با آتش نیروهای نظامی متواری شدند. در این درگیری یک سرباز مجروح شد.⁠[24]

ضدانقلاب به صداوسیمای مرکز مهاباد (آذربایجان ‌غربی) حمله کرد و خساراتی به تأسیسات آن وارد آمد.⁠[25]

ساعت 10:00 یک بالگرد ایران درحال اجرای عملیات در منطقه دارخوین (خوزستان)،‌ مورد حمله 2 هواپیمای میگ دشمن قرار گرفت و در نزدیکی ماهشهر سقوط کرد. به 2 خلبان آن صدمه جزئی وارد شد، ولی بالگرد دچار خسارت کلی شد.⁠[26]

یک بالگرد کبرا در منطقه کرخه‌کور (خوزستان) مورد اصابت گلوله دشمن قرار گرفت و سقوط کرد. خلبانان آن نجات یافتند.⁠[27]

هواپیماهای اف-4 پایگاه ششم شکاری بوشهر، 13 سورتی پرواز پشتیبانی نزدیک هوایی و مأموریت برون‌مرزی علیـه ارتش عراق در منطقه‌ عملیاتی «نصر» و منطقه‌ عملیاتی «توکل» در دارخوین و مارد (خوزستان) انجام دادند.⁠[28]

4 جنگنده‌ نیروی هوایی ارتش ساعت 10:44، مواضع ارتش عراق در اطراف آبادان و خرمشهر (خوزستان) را هدف قرار دادند و سالم به پایگاه خود بازگشتند.⁠[29]

هواپیماهای پایگاه چهارم شکاری دزفول در شش دسته پروازی، نیروهای زرهی دشمن مستقر در محور سابله – هویزه، غرب اهواز و کرخه کور (خوزستان) را بمباران کردند.⁠[30]

یک میگ عراق ساعت 16:45، با آتش پدافند هوایی در جنوب پادگان حمیدیه (خوزستان) سقوط کرد.⁠[31]

13 هواپیمای عراقی در حملات هوایی به یگان‌های لشکر 92 زرهی اهواز (ارتش) مستقر در دشت آزادگان (خوزستان) شرکت داشتند که با آتش پدافند هوایی یک فروند از آن‌ها سقوط کرد.⁠[32]

6 هواپیمای عراق توسط رادار ایلام، بندرعباس و کرج کشف و با آتش پدافند هوایی متواری شدند.⁠[33]

ساعت 08:00، یک هواپیمای اف-4 ارتش ایران در منطقه ماهشهر سقوط کرد که هر 2 خلبان آن نجات یافتند.⁠[34]

یک فروند هواپیمای اف-4 ساعت 17:00 بر اثر اصابت گلوله ضد هوایی دشمن در نزدیکی پایگاه وحدتی دزفول سقوط کرد که هر دو خلبان آن نجات یافتند.⁠[35]

عده‌ای از هواداران سازمان مجاهدین خلق نیشابور در خیابان‌های این شهر راهپیمایی کردند و شعار دادند که با مردم درگیر و تعدادی از آنها مجروح شدند.⁠[36]

بین عده‌ای از هواداران سازمان مجاهدین خلق و مردم در ساعت 18:00 در میدان راه‌آهن تهران درگیری رخ داد که با دخالت مأمورین انتظامی خاتمه یافت.⁠[37]


منابع و ارجاعات:

  • [1] بهروزی، فرهاد، تقویم تاریخ دفاع مقدس، ج 5ـ گام‌های نخستین، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1386، ص 430.
  • [2] لطف‌الله‌زادگان، علی‌رضا، روزشمار جنگ ایران و عراق، ج 5 - هویزه آخرین گام‌های اشغالگر، تهران، مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه پاسداران، چ دوم، 1380، ص 607.
  • [3] بهروزی، فرهاد، همان، ص 430 تا 434.
  • [4] همان، ص 428.
  • [5] همان، ص 409.
  • [6] همان، ص 419.
  • [7] اداره تبلیغات و انتشارات سازمان عقیدتی سیاسی ارتش، اطلاعیه‌های ارتش جمهوری اسلامی ایران در هشت سال دفاع مقدس، ج 1، تهران، انتشارات سازمان عقیدتی سیاسی ارتش، 1394، ص 352.
  • [8] بهروزی، فرهاد، همان، ص 409 و 410.
  • [9] همان، ص 427.
  • [10] همان، ص 414.
  • [11] همان، ص 427.
  • [12] اداره تبلیغات و انتشارات سازمان عقیدتی سیاسی ارتش، همان، ص 352.
  • [13] بهروزی، فرهاد، همان، ص 410.
  • [14] اداره تبلیغات و انتشارات سازمان عقیدتی سیاسی ارتش، همان، ص 353.
  • [15] بهروزی، فرهاد، همان، ص 414.
  • [16] اداره تبلیغات و انتشارات سازمان عقیدتی سیاسی ارتش، همان، ص 353.
  • [17] خبرگزاری پارس، گزارش‌های ویژه، ش 288، 18 دی 1359، ص 11.
  • [18] بهروزی، فرهاد، همان، ص 415.
  • [19] همان.
  • [20] همان.
  • [21] همان، ص 416.
  • [22] همان.
  • [23] همان.
  • [24] همان.
  • [25] امیرنظمی‌افشار، منوچهر و اسفندیار حاجیلو، تاریخ معاصر آذربایجان، ج 1ـ نفی پادشاهی مشق جمهوری، تهران، انتشارات سوره ‌سبز، 1395، ص 488.
  • [26] بهروزی، فرهاد، همان، ص 409.
  • [27] همان، ص 414.
  • [28] موسوی، سیداسماعیل و دیگران، تقویم مستند عملکرد نیروی الهی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، ج 6 ـ دی‌ 1359، تهران، مرکز انتشارات راهبردی نهاجا، 1401، ص 196.
  • [29] بهروزی، فرهاد، همان، ص 417.
  • [30] موسوی، سیداسماعیل و دیگران، همان، ص 195.
  • [31] بهروزی، فرهاد، همان، ص 417.
  • [32] همان، ص 417 و 418.
  • [33] همان، ص 418.
  • [34] همان.
  • [35] همان.
  • [36] بهروزی، فرهاد، همان، ص 420.
  • [37] همان.

تکمیل، ویرایش یا گزارش خطا