سهشنبه 1 تیر 1361؛ ششصدوسیونهمین روز جنگ تحمیلی
آبادان زیر آتش سلاحهای دشمن قرار داشت و براثر آن، 3 مغازه تخریب شد و یک نفر به شهادت رسید و هفت نفر مجروح شدند. همچنین بخشی از پالایشگاه آبادان آتش گرفت که مهار شد.[1]
در خرمشهر یک نفر به شهادت رسید و 11 نفر مجروح شدند.[2]
نیروهای ژاندارمری مستقر در ساحل اروندرود با آتش خود، از تردد خودروهای دشمن در محور فاو ـ بصره جلوگیری کردند. 4 سنگر بتنی دشمن منهدم شد و یک انبار مهمات و یک تانکر سوخت به آتش کشیده شد.[3]
نیروی دریایی ارتش با آتش توپخانه، بخشی از مواضع و استحکامات دشمن در آنسوی اروندرود را هدف قرار داد و ضمن به آتشکشیدن چند سنگر تجمع نفرات و جنگافزار دشمن، تلفاتی به نیروهای دشمن وارد کرد.[4]
در جبهه آبادان، خرمشهر و شلمچه، مواضع نیروهای دشمن در داخل خاک عراق هدف قرار گرفت و 5 سنگر گروهی و انفرادی، 2 پست دیدهبانی، 2 لودر، یک خمپارهانداز و یک تفنگ 106 میلیمتری دشمن منهدم و 25 نفر از آنها کشته و مجروح شدند.[5]
در عملیات ایذایی توپخانه نیروی زمینی ارتش در جبهه غرب (کرمانشاه)، ضمن جلوگیری از نقلوانتقال و جابهجایی ستونهای زرهی دشمن، دو تانک، یک انبار مهمات و چهار خودرو سنگین و سه خودرو سبک آنها منهدم شد و بیست نفر کشته و تعدادی زخمی شدند.[6]
نیروهای ژاندارمری مواضع ارتش عراق در مهران را هدف قرار دادند و 10 سنگر نفرات و پست دیدهبانی آنها منهدم شد و تعدادی از نیروهای عراقی کشته و زخمی شدند.[7]
مبادله آتش بین نیروهای ایران و عراق در منطقه نوسود و مریوان ادامه داشت و خساراتی به نیروهای عراقی وارد شد.[8]
ارتش عراق در محورهای سرپل ذهاب (گاومیشان، کورهموش، شهرک زراعی، دستک، بند دشتک)، گیلانغرب (ارتفاعات چرمیان، دشت گیلانغرب، تنگ کورک، تنگ حاجیان، قسمتی از ارتفاعات شیاکوه) و از محور سمت راست قاسمآباد، سیاهکوه و پشت پلیا عقبنشینی کرد.[9]
در عملیات نفوذ نیروهای سپاه پاسداران در منطقه ایلام، 5 نفر از خدمه تیربارهای عراقی کشته شدند و 3 قبضه تیربار کالیبر 75 میلیمتری و چند سلاح دیگر منهدم شد.[10]
در جبهه میمک با آتش توپخانه ارتش، یک جاده تدارکاتی و یک بولدوزر و 2 خودرو نیروهای عراقی منهدم شد و تعدادی از آنها کشته و زخمی شدند.[11]
یکی از فرماندهان ارتش عراق در حال بازدید از نیروهای مستقر در جبهه مهران، هدف گلوله تکتیرانداز قرار گرفت و کشته شد.[12]
بستان در استان خوزستان، هدف توپخانه دوربرد دشمن قرار گرفت، اما خسارت جانی در پی نداشت.[13]
جنگندههای عراقی در چند نوبت، از ارتفاع بالا به حریم هوایی ایلام تجاوز کردند، ولی قبل از انجام عملیات، با آتش پدافند هوایی متواری شدند.[14]
4 هواپیمای عراقی توسط رادارهای ایلام و ماهشهر کشف و با آتش پدافند هوایی متواری شدند.[15]
11 هواپیمای عراقی در هفت مسیر در داخل خاک عراق ردیابی شدند.[16]
نیروهای تأمین سپاه پاسداران با استقرار بر ارتفاعات چرمیان، تأمین کامل دشت گیلانغرب را برقرار کردند.[17]
اقدامات ضدانقلاب در تهران و شهرستانها ادامه داشت: 2 نفر که خود را مأمور کمیته معرفی کرده بودند، وارد منزلی در خیابان شیراز (تهران) شدند و ضمن بازرسی منزل، مقداری طلا و جواهر به ارزش 200 هزار تومان سرقت کردند و در حال فرار، شخصی را که در تعقیب آنها بود، با شلیک گلوله مجروح کردند و متواری شدند؛ براثر درگیری افراد کمیته منطقه 5 و دادستانی انقلاب با 2 فرد مسلح در میدان 21 نارمک (تهران)، یک زن و یک مرد کشته شدند و 2 قبضه اسلحه به دست آمد. در ضمن 2 نفر از پاسداران مجروح شدند؛ ساعت 9 صبح براثر درگیری نیروهای ژاندارمری با نیروهای سازمان مجاهدین خلق در جنگلهای هشتپر (طوالش گیلان)، 3 سرباز ژاندارمری مجروح شدند.[18]
اعضای حزب دمکرات به پایگاه سپاه پاسداران در روستای خانکندی از توابع میاندوآب حمله کردند و بعد از دو ساعت درگیری، با تحمل یک کشته مجبور به عقبنشینی شدند.[19]
گروهانهای طاهرخان (از افراد حزب دموکرات کردستان)، به یکی از روستاهای سلماس حمله کردند که با مقاومت نیروهای خودی مواجه شده و با بهجاگذاشتن یک کشته و مقداری مهمات گریختند.[20]
در ساعت 13 دو تیم گشتی از تیپ 23 نوهد ارتش با همکاری نیروهای سپاه پاسداران و پیشمرگان کُرد مسلمان که به روستاهای اطراف بانه اعزام شده بودند، موفق به دستگیری هشت نفر از ضدانقلابیون شدند.[21]
در ساعت 19، ضدانقلاب در محور کامیاران ـ سنندج، پس از بستن جاده، 2 مأمور شهربانی را که لباس شخصی به تن داشتند، به گروگان گرفت.[22]
نیروهای ژاندارمری در منطقه بانشیطان یک میدان بزرگ مین را شناسایی و خنثی کردند و 20 خودرو دشمن را منهدم کردند.[23]
مأموران کمیته مرکزی در میدان شهدای تهران به 3 سرنشین یک خودرو مظنون شدند و با دستگیری آنان یک نارنجک از داخل خودرو کشف کردند.[24]
یک خانه تیمی در میدان 22 نارمک به محاصره پاسداران کمیته منطقه 5 و دادستانی انقلاب درآمد و در پی تیراندازی، منزل آتش گرفت و 2 نفر کشته و 3 نفر مجروح شدند.[25]
با همکاری نیروهای سپاه پاسداران و سازمان اطلاعات، خانه تیمی سازمان مجاهدین خلق در ماکو شناسایی و 24 نفر از اعضای آن دستگیر شدند.[26]
تأسیسات پادگان پنجوین (استان سلیمانیه عراق) برای چندمین بار متوالی، هدف آتشبارهای ایران قرار گرفت و بخشی از آن منهدم شد.[27]
تعدادی از افسران و درجهداران و سربازان ارتش بعث به افراد قیاده موقت (افراد کرد عراقی به رهبری مسعود بارزانی که با ایران همکاری دارند) پیوستند.[28]
5 نفر از مسئولان حزب دموکرات کردستان (مسئول سیاسی تشکیلات مهاباد، مسئول مخابرات، پزشک حزب در منطقه و فرزند ملا شهرکندی) در منطقه مهاباد خود را به نیروهای جمهوری اسلامی معرفی کردند و اماننامه گرفتند.[29]
14 نفر از مردم مناطق سلیمانیه (شمال عراق)، بغداد (مرکز عراق) و خانقین (شرق عراق)، از طریق یکی از مرزهای غربی کشور وارد خاک ایران شدند و تقاضای پناهندگی کردند.[30]
گروهی از نمایندگان جنبشهای آزادیبخش جهان که برای شرکت در مراسم نیمه شعبان و روز جهانی مستضعفان به ایران سفر کردهاند، با سفر به استان خوزستان، از جنایات ضد بشری ارتش بعث در خرمشهر و آبادان دیدن کردند.[31]
پس از اجرای عملیاتهای بزرگ از سوی نیروهای نظامی ایران و آزادسازی مناطق اشغالی، ادعاها و تبلیغات مقامات عراقی و این ادعا که خودشان عقبنشینی کردهاند و خواهان آتشبس هستند، ادامه دارد. در پاسخ به این سخنان آیتالله سیدعلی خامنهای، رئیسجمهور اعلام کرد: «تا متجاوز تنبیه نشود، جنگ ادامه دارد.»[32]
پس از شکستهای متوالی ارتش بعث در جبهههای نبرد، خبرگزاری رسمی عراق به نقل از صدام حسین اعلام کرد: «نیروهای عراقی عقبنشینی خود از شهرها و سرزمینهای ایران به سوی مرزهای بینالمللی را آغاز کردهاند.» این خبرگزاری به نقل از صدام افزود: «عراق به همکاریهای خود با سازمانهای میانجیگر برای پایان بخشیدن به جنگ ادامه خواهد داد.»[33]
ستاد مشترک ارتش آمار تلفات نیروهای مسلح تا ساعت 8 امروز را 11808 شهید و 50078 مجروح، اسیر و مفقود اعلام کرد.[34]
منابع و ارجاعات:
- [1] کریمی، نبی، تقویم تاریخ دفاع مقدس، ج23: رمضان در رمضان، تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی،1392، ص23.
- [2] همان، ص21.
- [3] همان، ص21 و 22.
- [4] همان، ص48.
- [5] همان.
- [6] همان، ص49 و 51.
- [7] همان، ص48 و 50.
- [8] همان، ص51 و 52.
- [9] لطفاللهزادگان، علیرضا، روزشمار جنگ ایران و عراق، کتاب بیستم: عبور از مرز، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، 1381، ص41 و 42.
- [10] کریمی، نبی، همان، ص51.
- [11] همان.
- [12] همان، ص50.
- [13] همان، ص22.
- [14] همان، ص49.
- [15] همان، ص35.
- [16] همان.
- [17] کریمی، نبی، همان، ص34.
- [18] همان، ص36 و 37.
- [19] لطفاللهزادگان، علیرضا، همان، ص45.
- [20] همان.
- [21] کریمی، نبی، همان، ص34
- [22] همان.
- [23] همان، ص48.
- [24] همان، ص37.
- [25] همان.
- [26] همان، ص56.
- [27] همان، ص52.
- [28] همان، ص36.
- [29] لطفاللهزادگان، علیرضا، همان، ص45.
- [30] کریمی، نبی، همان، ص50 و 51.
- [31] همان، ص55.
- [32] لطفاللهزادگان، علیرضا، همان، ص37 و 38.
- [33] جنگ ایران و عراق از نگاه مطبوعات جهان، ج9: تعقیب متجاوز، تهران: شکیب، 1388، ص27.
- [34] کریمی، نبی، همان، ص37 و 38.