پنج‌شنبه 19 اسفند 1361؛ نهصدومین روز جنگ تحمیلی

در تبادل آتش در منطقه آبادان و خرمشهر، با آتش یگان‌های خودی، آتش دشمن خاموش شد و تعدادی سنگر اجتماعی و انفرادی آنان منهدم و تعدادی از افراد عراق کشته و زخمی شدند. از نیروهای خودی نیز 4 سرباز مجروح شدند.⁠[1]

آبادان زیر آتش سلاح سنگین دشمن قرار داشت؛ 2 نفر مجروح و 2 منزل مسکونی تخریب شد.⁠[2]

خرمشهر زیر آتش سلاح سنگین دشمن قرار داشت؛ 2 نفر از نیروهای شهربانی مجروح شدند.⁠[3]

پاسگاه‌های خرابه و ابوجاموسی سوسنگرد، زیر آتش توپخانه دشمن قرار داشت که تلفاتی نداشت.⁠[4]

ساعت 15، یک بالگرد دشمن در منطقه طلائیه یک موشک و راکت پرتاب کرد که تلفاتی نداشت.⁠[5]

در ساعات 10:27، 10:55، 11:12، 11:24، 11:47 یک کاروان تجاری شامل 7 فروند کشتی که از طریق خورموسی برای تخلیه بار عازم بندر ماهشهر بود، در بین راه هدف حمله موشکی هواپیماهای عراق قرار گرفت. در این حمله، انبار کشتی تجاری «ایران جنان» که حامل برنج و ابزار نظامی بود، مورد اصابت موشک قرار گرفت و آسیب دید. این کشتی در ساعت 15:35 همان روز در حالی که به جنوب بندر بوشهر یدک می‌شد، مورد اصابت موشک دیگری قرار گرفت؛ 4 نفر از کارکنان آن از جمله ناخدای انگلیسی کشتی زخمی شدند.⁠[6]

ساعت 8:10، 11و 13، 3 هواپیمای عراق در مناطق صالح‌آباد، مهران، سرپل ذهاب، اسلام‌آباد و ایلام ظاهر شدند که با آتش پدافند خودی متواری گردیدند.⁠[7]

 ساعت 11:50، 11:55 و 12، 4 هواپیمای متجاوز عراق به مواضع تیپ 30 گرگان (ارتش) مستقر در سومار حمله کردند؛ یک نفر شهید و 2 نفر مجروح شدند. به یک توپ 23 میلی‌متری ضد هوایی نیز خسارت وارد شد.⁠[8]

از ساعت 7 تا 24، 10 جنگنده عراق به مناطق قصرشیرین، گیلانغرب، نفت‌شهر، بستان، سوسنگرد، هویزه و طلائیه تجاوز کردند که علیه آنها اقدامات تاکتیکی به عمل آمد.⁠[9]

ساعت 2، یک سرباز عراقی تیپ 36 پیاده این کشور، به نیروهای خودی پناهنده شد.⁠[10]

ساعت 2:30 بامداد، سپاه پاسداران اشنویه (آذربایجان غربی) با همکاری نیروهای حزب دمکرات کردستان عراق (بارزانی‌ها؛ مخالف صدام)، عملیات غافلگیرانه‌ای در روستاهای حلبی، کهریزه و یونسلو در شمال غربی نقده (محور اشنویه - نقده)، انجام دادند. در این عملیات که حدود 20 ساعت طول کشید، مناطق تجمع نیروهای حزب دمکرات محاصره و 35 نفر از آنان، از جمله 10 نفر از فرماندهان عملیاتی این حزب کشته، 4 نفر زخمی و 20 نفر دستگیر شدند. از نیروهای خودی نیز 3 نفر شهید و 7 نفر زخمی شدند.⁠[11]

در عملیات مشترک نیروهای سپاه، ارتش و پیشمرگان مسلمان کرد در روستای ورگل سردشت (آذربایجان غربی)، تعدادی از ضدانقلاب مسلح کشته و 6 نفر دستگیر شدند.⁠[12]

ساعت 7 صبح، افراد حزب دمکرات قصد داشتند به پایگاه براسپی در جنوب غربی سلماس (آذربایجان غربی) حمله کنند که با هوشیاری نیروهای خودی ناکام ماندند؛ نیروهای سپاه به تعقیب مهاجمان پرداختند و ساعت 17 با آنان درگیر شدند.⁠[13]

ساعت 6 صبح، نیروهای ژاندارمری مسئول تأمین جاده ارومیه - سلماس، عازم محل مأموریت بودند که در حد فاصل امام‌کندی و کارخانه قند هدف حمله افراد حزب دمکرات کردستان و سازمان مجاهدین خلق قرار گرفتند. در این درگیری که 2:30 ساعت طول کشید، 3 نفر از نیروهای ژاندارمری و 2 نفر از اهالی بومی منطقه مجروح شدند. به یک کامیون گاز نیز خساراتی وارد شد.⁠[14]

ساعت 17:30، افراد مسلح ضدانقلاب با بستن جاده گردنه قوشچی در کیلومتر 48 جاده ارومیه - سلماس و متوقف کردن یک اتوبوس قصد اخاذی از مسافران را داشتند که با مقاومت راننده اتوبوس و سررسیدن نیروهای انتظامی، مهاجمان فرار کردند. در این حادثه راننده اتوبوس زخمی شد.⁠[15]

ساعت 20:30 نیروهای پاسگاه پل دزآور نوسود با افراد مسلح ضدانقلاب درگیر شدند که در ساعت 3:18 بدون تلفات خاتمه یافت.⁠[16]

از ساعت 3 تا 4:20 نیروهای پایگاه شیبان سنندج و از ساعت 23:50 دیروز تا 2 بامداد امروز، نیروهای پایگاه کوله زاغه سقز، پایگاه‌های خرکه، مروارید، هلتوشان و رش‌نش کردستان با ضدانقلاب درگیر بودند که تلفاتی نداشتند.⁠[17]

ساعت 3:30 نیروهای پایگاه زین‌دشت (سلماس؛ آذربایجان غربی) با ضدانقلاب درگیر شدند که بدون آسیب به نیروهای خودی در ساعت 4:30 پایان یافت.⁠[18]

ساعت 20:30، ضدانقلاب از 3 طرف به نیروهای پایگاه آقاجری (دیواندره؛ کردستان) حمله کردند که بدون آسیب به نیروهای خودی در ساعت 21:35 پایان یافت.⁠[19]

از ساعت 8 تا 15:15، نیروهای پاسگاه هراسپان (سلماس) با ضدانقلاب درگیر شدند؛ یک پاسدار شهید و 8 بسیجی مجروح شدند.⁠[20]

ساعت 20:30 ضدانقلاب به سمت نیروهای پایگاه محمودآباد (شاهین‌دژ؛ آذربایجان غربی) شلیک کردند که با پاسخ متقابل، این درگیری بدون آسیب به نیروهای خودی در ساعت 24 پایان یافت.⁠[21]

نیمه‌شب ضدانقلاب به نیروهای پایگاه ساروجه (میاندوآب؛ آذربایجان غربی) تیراندازی کردند که بدون آسیب به نیروهای خودی در ساعت 3 صبح پایان یافت.⁠[22]

افراد مسلح ضدانقلاب یکی از اهالی بوکان (آذربایجان غربی) را به جرم همکاری با جمهوری اسلامی به شهادت رساندند.⁠[23]

نیروهای سپاه پاسداران 2 نفر از افراد وابسته به حزب دمکرات را در روستای اوزون‌دره در غرب مهاباد، دستگیر کردند. 3 بسته تی‌ان‌تی، تعدادی چاشنی باروتی و الکتریکی و تعدادی اسناد و مدارک سازمانی به دست آمد.⁠[24]

اقدامات ضدانقلاب در تهران و شهرستان‌ها ادامه داشت: ساعت 22:30، 2 نفر از اعضای سازمان مجاهدین خلق در خیابان طالقانی حوالی میدان فلسطین تهران، دکتر حسین رضایی را هنگام خروج از مطبش به شهادت رساندند. در این حادثه مهاجمان به سمت یکی از کارگران شهرداری نیز که قصد داشت مانع کارشان شود، تیراندازی و او را زخمی کردند. دکتر رضایی از همکاران بنیاد شهید بود؛⁠[25] در مراسم صبحگاه مشترک ژاندارمری، شهربانی و کمیته انقلاب اسلامی که با حضور سرهنگ علی کوچک‌زاده فرمانده کل ژاندارمری در اهواز برگزار می‌شد، هنگام اجرای رژه، یکی از سربازان در حالی که تیراندازی می‌کرد به سمت جایگاه هجوم برد. سرهنگ جعفر سپهری معاون ناحیه ژاندارمری خوزستان به مهاجم حمله کرد و تعادل وی را به هم زد و افراد حاضر در جایگاه موفق به دستگیری مهاجم شدند. در این حادثه سرهنگ سپهری بر اثر اصابت گلوله به شهادت رسید و 3 نفر دیگر زخمی شدند. ضارب از افراد سازمان مجاهدین خلق بود و قصد داشت فرمانده کل ژاندارمری، مسئول دایره سیاسی عقیدتی ناحیه ژاندارمری و دادستان انقلاب اسلامی خوزستان را ترور کند؛⁠[26] یکی از افراد سازمان مجاهدین خلق که به جرم ترور یکی از نیروهای سپاه تحت تعقیب بود در آستانه اشرفیه (گیلان) دستگیر شد. در بازرسی از منزل وی چندین کلت و ژ3 به دست آمد. در لاهیجان از استان گیلان نیز 4 نفر از منافقین که قبلاً دستگیر شده و با اظهار پشیمانی آزاد شده بودند، بار دیگر به جرم همکاری با این سازمان دستگیر شدند؛⁠[27] با حکم دادگاه انقلاب اسلامی اصفهان 3 نفر از اعضای گروهک پیکار اعدام شدند.⁠[28]

6 نفر از اهالی شهرهای بغداد، کاظمین و نجف، از جمله 2 پزشک و یک دندانپزشک، به جمهوری اسلامی ایران پناهنده شدند.⁠[29]

وزارت تجارت بین المللی و صنعت ژاپن با تقاضای بغداد مبنی بر به تعویق انداختن پرداخت بدهی‌های 68/1 میلیارد دلاری عراق به شرکت‌های ژاپنی موافقت کرد.⁠[30]


منابع و ارجاعات:

  • [1] بهروزی، فرهاد، تقویم تاریخ دفاع مقدس - سال سربلندی، ج 31، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1395، ص 559.
  • [2] همان.
  • [3] همان.
  • [4] همان.
  • [5] همان، ص 557.
  • [6] لطف‌الله‌زادگان، علیرضا، روزشمار جنگ ایران و عراق - عملیات والفجر 1، ج 21، تهران، مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، 1394، ص 284؛ بهروزی، فرهاد، همان، ص 562.
  • [7] بهروزی، فرهاد، همان، ص 561.
  • [8] همان.
  • [9] همان.
  • [10] همان، ص 557.
  • [11] لطف‌الله‌زادگان، علیرضا، همان، ص 285.
  • [12] همان.
  • [13] همان، ص 286.
  • [14] همان.
  • [15] همان.
  • [16] بهروزی، فرهاد، همان، ص 559.
  • [17] همان، ص560.
  • [18] مالکی گمچی، اسداله، فرماندهی انتظامی استان آذربایجان غربی، ج 1، تهران، پژوهشگاه علوم انتظامی و مطالعات اجتماعی ناجا، 1395،‌ ص 192.
  • [19] همان، ص 193.
  • [20] بهروزی، فرهاد، همان، ص 560 و 561.
  • [21] مالکی گمچی، همان، ص 193.
  • [22] همان.
  • [23] لطف‌الله‌زادگان، علیرضا، همان، ص 286.
  • [24] همان.
  • [25] همان، ص 288.
  • [26] همان، ص 287.
  • [27] همان، ص 288.
  • [28] بولتن خبرگزاری پارس، گزارش‌های ویژه، ش 361، 25 اسفند 1361، ص 7 و8.
  • [29] لطف‌الله‌زادگان، علیرضا، همان، ص 313.
  • [30] همان، ص 309.

تکمیل، ویرایش یا گزارش خطا